Có một câu hỏi tôi nhận được gần như mỗi tuần: “Em đang phân vân, nên mua ghế gaming hay ghế công thái học? Hai loại trông cũng na ná nhau.”
Và câu trả lời của tôi luôn là: Trông thì giống, nhưng cách chúng “mời gọi” cơ thể bạn thì khác hoàn toàn. Dùng lẫn, có người sẽ đau.
Mỗi vật thể xung quanh bạn đều đang “nói” với bạn. Một cái tay nắm cửa mời bạn kéo. Một cái bệ bật lửa mời bạn nhấn. Một chiếc ghế cũng vậy – nó mời bạn ngồi theo một cách nhất định.
Lời mời gọi thứ nhất: “Hãy để tôi ôm bạn”
Ghế gaming mời bạn: “Hãy để tôi ôm lấy bạn. Tôi sẽ che chở bạn khỏi thế giới bên ngoài.”
Với phần lưng cao và hai bên hông đúc cong, nó tạo ra một vùng bao bọc – giống như một cái hang nhỏ. Khi bạn ngồi vào, các thành ghế che khuất tầm nhìn ra hai bên. Bạn không thấy đồng nghiệp, không thấy cửa sổ, chỉ thấy màn hình. Cảm giác được bảo vệ, được tách biệt.
Đây là một “nơi ẩn náu” – lý tưởng cho sự đắm chìm hàng giờ trong thế giới ảo, nơi bạn cần tối đa sự tập trung vào màn hình và loại bỏ mọi xao nhãng.
Lời mời gọi thứ hai: “Hãy ngồi lên, tôi đỡ bạn”
Ghế công thái học mời bạn khác đi. Nó nói: “Hãy ngồi lên tôi. Tôi sẽ đỡ bạn ở đúng những chỗ cần đỡ. Phần còn lại, bạn tự do.”
Không có thành ôm, không có vỏ bọc. Nó chỉ là những bề mặt nâng đỡ – lưng, mâm, bệ tay – nhưng có thể điều chỉnh để vừa khít với số đo riêng của bạn. Nó mời bạn một tư thế mở, sẵn sàng nhìn xung quanh, sẵn sàng xoay sang nói với đồng nghiệp, sẵn sàng đứng dậy bất cứ lúc nào.
Đây là không gian của sự làm việc – nơi bạn cần linh hoạt, cần kết nối với môi trường xung quanh, không phải của sự ẩn náu.
Lời mời gọi phải vừa với người được mời
Một nguyên lý quan trọng: lời mời gọi của vật thể phải được đo bằng cơ thể người dùng. Ghế có ôm không, đỡ không, vừa không – tất cả đều tương đối so với bạn.
Ghế gaming được đúc khuôn theo một dáng người “chuẩn” nào đó – thường là nam, cao, vai rộng. Nếu bạn không có cái dáng đó, lời mời gọi “vào đây, tôi ôm bạn” sẽ trở thành “hãy vặn mình cho vừa cái khuôn này”. Lưng bạn bị ép vào hai bên thành ghế. Vai bạn bị đẩy lên. Cột sống của bạn phải uốn theo một đường cong không phải của mình.
Cơ thể bạn, vì quá giỏi thích nghi, sẽ cố gắng bù trừ. Nó sẽ không phàn nàn ngay. Nó sẽ không đau ngày đầu. Nhưng sau nhiều tuần, nhiều tháng, nó sẽ mỏi, nó sẽ cứng, và cuối cùng nó sẽ đau – vì nó đã bị mời gọi vào một tư thế sai từ buổi đầu tiên.
Ngược lại, ghế công thái học không có một khuôn cố định. Nó có những núm vặn, những cần gạt, những tấm trượt. Bạn có thể điều chỉnh độ sâu mâm cho vừa đùi bạn. Bạn có thể nâng tựa lưng lên cho đúng chỗ thắt lưng của bạn. Bạn có thể xoay bệ tay vào trong khi gõ phím. Lời mời gọi của nó không phải là “hãy chui vào tôi”, mà là “hãy bảo tôi làm thế nào để vừa với bạn”.
Hai “ngách” – hai cách tồn tại trước màn hình
Mỗi chiếc ghế tạo ra một môi trường nhỏ với những lời mời gọi riêng, phù hợp với một lối sống riêng.
Ngách của ghế gaming là ngách của sự đắm chìm. Bạn ở trong đó, được bao bọc, được che chở, và mọi thứ xung quanh đều hướng về màn hình phía trước. Đó là không gian lý tưởng để quên đi thế giới bên ngoài – để chơi game, để xem phim, để làm bất cứ việc gì bạn muốn chìm đắm vào.
Nhưng nếu bạn bắt nó phục vụ công việc 8 tiếng mỗi ngày – với những cú điện thoại, những lần xoay sang hỏi đồng nghiệp, những cuộc họp bất chợt – nó sẽ trở nên bất tiện. Bạn bị nhốt trong cái “hang” của mình, khó ra, khó vào, khó tương tác.
Ngách của ghế công thái học là ngách của sự sẵn sàng. Bạn ở trên nó, không bị ràng buộc, có thể xoay, có thể đứng dậy, có thể ngả ra suy nghĩ rồi lại cúi vào gõ phím. Nó không che chở bạn khỏi thế giới – nó giúp bạn làm việc với thế giới.
Và nếu bạn cố dùng nó để chìm đắm vào game 10 tiếng liền, bạn có thể sẽ thấy thiếu đi cái cảm giác được “ôm trọn”, được tách biệt.
Không có ngách nào tốt hơn ngách nào. Chúng chỉ khác nhau. Và vấn đề là: bạn đang sống trong ngách nào nhiều hơn?
Lời kết – và một câu hỏi dành cho bạn
Ghế gaming và ghế công thái học trông có thể giống nhau. Cả hai đều xoay, đều có tựa lưng cao, đều có bệ tay. Nhưng cách chúng “mời gọi” cơ thể bạn thì khác hoàn toàn.
Một bên mời bạn: “Hãy đến, tôi ôm bạn, tôi che chở bạn, hãy ở trong tôi và quên đi thế giới.”
Một bên mời bạn: “Hãy ngồi lên, tôi đỡ bạn, tôi điều chỉnh theo bạn, và phần còn lại bạn tự do.”
Hai lời mời gọi, hai ngách, hai cách tồn tại trước màn hình.
Bạn dành phần lớn thời gian để làm gì? Chìm đắm – hay làm việc, kết nối, sẵn sàng?
Câu trả lời sẽ nói cho bạn biết nên chọn chiếc ghế nào.
Còn Lê Tâm, chúng tôi không bán theo trào lưu. Chúng tôi chỉ giúp bạn nhận ra lời mời gọi của từng chiếc ghế. Và để bạn tự quyết định, mình sẽ đáp lời mời nào.