Bạn ngồi xuống ghế. Vài phút sau, bạn thấy mình đang trượt dần về phía trước, chỉ còn ngồi trên một nửa mặt ghế. Lưng không chạm tựa, vai hơi khom, chân chống xuống sàn để giữ thăng bằng. Đến cuối ngày, lưng bạn đau, cổ mỏi. Bạn nghĩ: “Chắc do mình ngồi sai tư thế.”
Không hẳn. Ngồi mép ghế không phải do người ngồi sai. Là do ghế và bàn không vừa với người ngồi. Nó là một tín hiệu – cơ thể bạn đang tự động tìm cách thoát khỏi một sự khó chịu mà ghế đang tạo ra.
Dấu hiệu của mâm ghế quá sâu
Nguyên nhân phổ biến nhất: mâm ghế quá sâu so với chiều dài đùi của bạn. Khi bạn cố gắng tựa lưng vào ghế, mép trước của mâm ghế sẽ cấn vào khoeo chân, gây tê bì. Để tránh bị cấn, cơ thể bạn tự động trượt mông về phía trước – cho đến khi mép ghế không còn chạm vào khoeo chân nữa.
Lúc đó, lưng bạn đã rời xa tựa ghế. Cơ lưng phải gồng lên để giữ cột sống thẳng. Vai bắt đầu mỏi, cổ bắt đầu căng. Bạn tưởng mình đang “ngồi sai”, nhưng thực ra bạn đang cố gắng thích nghi với một chiếc ghế không vừa.
Kiểm tra nhanh: Ngồi thẳng, lưng áp sát vào tựa ghế. Luồn bàn tay vào giữa mép ghế và khoeo chân. Nếu bạn luồn được hơn một bàn tay (khoảng 4-5 cm), mâm ghế quá sâu. Giải pháp là ghế có tính năng điều chỉnh độ sâu mâm ngồi (seat slide), hoặc bạn cần một chiếc ghế có mâm ngắn hơn.
Dấu hiệu của tựa lưng không đỡ đúng vị trí
Một nguyên nhân khác: tựa lưng không đỡ đúng vùng thắt lưng, hoặc không có độ cong phù hợp. Khi bạn dựa vào tựa ghế, có thể bạn cảm thấy lưng mình bị “đẩy” hoặc bị “hổng” ở một vùng nào đó. Cơ thể không tìm được điểm tựa thoải mái, nên nó tự động trượt về phía trước để tìm một tư thế khác – dù tư thế đó cũng không tốt hơn.
Với ghế có hỗ trợ thắt lưng (lumbar) không điều chỉnh được, người có chiều cao khác với “chuẩn thiết kế” sẽ rất dễ rơi vào tình trạng này. Giải pháp là ghế có lumbar điều chỉnh được độ cao và độ sâu, hoặc ít nhất là một chiếc ghế có tựa lưng ôm vừa với nhiều dáng người.
Dấu hiệu của bàn quá cao
Một khả năng khác: bàn làm việc của bạn quá cao so với tầm tay. Để gõ phím hoặc dùng chuột, bạn phải nâng vai lên, khuỷu tay mở rộng. Cơ thể bạn không thoải mái, và một cách vô thức, bạn kéo ghế lại gần bàn hơn và trượt mông về phía trước – để cánh tay có thêm tầm với, hoặc để giảm bớt độ vươn của vai.
Khi bàn quá cao, giải pháp không phải là ngồi mép ghế. Đó là hạ thấp bàn (nếu có thể điều chỉnh), hoặc nâng ghế lên kết hợp với bục kê chân. Nếu bạn thấy mình thường xuyên ngồi mép ghế khi làm việc với bàn phím hoặc chuột, hãy kiểm tra độ cao của bàn so với khuỷu tay.
Một quan sát thực tế
Trong một lần lắp đặt ghế cho văn phòng, một nhân viên nữ cao dưới 1m60 liên tục ngồi mép ghế. Chúng tôi hỏi tại sao. Chị trả lời: “Ngồi sâu vào, chân không chạm đất, lưng có tựa cũng thấy vướng.” Hóa ra ghế của chị có mâm ngồi sâu 50cm, trong khi đùi chị chỉ dài khoảng 45cm. Và bàn của chị cao 75cm – quá cao so với tầm tay. Chúng tôi thay cho chị một chiếc ghế có mâm trượt, rút ngắn xuống 44cm, và thêm một bục kê chân. Chị không còn ngồi mép ghế nữa. Lưng chị hết đau sau một tuần. Vấn đề không phải tư thế của chị. Là chiếc ghế và chiếc bàn.
Ngồi mép ghế không phải là một “tật xấu” cần sửa bằng cách nhắc nhở “ngồi thẳng lưng”. Nó là một tín hiệu rõ ràng: có điều gì đó không ổn với sự tương tác giữa cơ thể bạn và bàn ghế. Có thể mâm ghế quá sâu. Có thể tựa lưng không đỡ đúng. Có thể bàn quá cao. Nếu bạn thường xuyên ngồi mép ghế, đừng cố gắng “ngồi đúng” bằng ý chí. Hãy tìm ra nguyên nhân – và giải quyết nó.
Bài viết thuộc hệ thống nội dung của Nội Thất Lê Tâm. Ngồi mép ghế không phải do bạn ngồi sai. Đó là cách cơ thể nói: “Cái ghế này không dành cho tôi.”